دوشنبه ۲۹ مرداد ۱۳۹۷ | Monday 20 August 2018
بروز رسانی شده: یکشنبه ۱۰ تیر ۱۳۹۷ - ۰۰:۱۳
کد خبر: 58288
تعداد نظرات: ۰
هژمونی ایالات متحده آمریکا

در سالهای بعد از جنگ سرد و دهه نود میلادی که هژمونی ایالات متحده آمریکا در نظام بین الملل، باعث اوج قدرت گیری سیاسی، اقتصادی و نظامی آمریکا شده بود و آن را به عنوان قدرت بلامنازع و برتر نظام بین الملل معرفی می کرد، باعث رویکرد ایالات متحده آمریکا به گرفتن یک سلسله تصمیمات اشتباه و استراتژیک در موارد ذیل شد، که نشانه های از بین رفتن هژمونی آمریکا را آشکار کرد و مخالفت های شدید منطقه ای و بین المللی را علیه هژمون آمریکا بوجود آورد و باعث تشکیل جبهه مقاومت و تنفر افکار عمومی جامعه بین الملل در قبال هژمون آمریکا شد.

تاریخ انتشار: یکشنبه ۱۰ تیر ۱۳۹۷ - ۰۰:۱۳

سید هادی حسینی؛ هژمونی ایالات متحده آمریکا در نظام بین الملل از بین رفته است.

امروزه اندیشمندان و تحلیل گران در بیان و تحلیل جایگاه ایالات متحده آمریکا در عرصه بین اللملی از واژه هژمونی بسیار استفاده می کنند. به راستی معنای واقعی هژمونی چیست؟ علت بوجود آمدن هژمونی آمریکا در سطح جهانی کدام است؟ و آیا هژمونی ایالات متحده آمریکا در نظام بین الملل از بین رفته است؟
در این مقاله سعی داریم به این سه سوال مهم و اساسی، پاسخی صحیح و منطقی بدهیم؛
هژمونی زمانی بوجود می آید که یک کشور در تمامی زمینه های سیاسی، فرهنگی،اقتصادی،اجتماعی، امنیتی و نظامی از لحاظ کیفی و کمی در سطحی بسیار بالاتر از دیگر کشورهای رقیب قرار می گیرد. و در جامعه بین المللی به یک مقبولیت جهانی دست پیدا می کند. نقش ایدئولوژی در بحث مقبولیت جهانی برای پذیرفتن هژمونی یک کشور بسیار بالا و مهم می باشد.
بسیاری از تحلیل گران و اندیشمندان معتقدند، علت اصلی شکل گیری هژمونی آمریکا مربوط به جنگ های جهانی اول و دوم، جنگ سرد و حوادث بعد از آن می باشد.
کشورهای اروپایی که قرن های متمادی قدرت های بلا منازع جهان بودند در طی جنگ های جهانی اول و دوم، یکی پس از دیگری سقوط کردند و برای اینکه بتوانند دوباره در سطح بین المللی نقش آفرینی کنند و جایگاه خود را پس بگیرند به ناچار دست به دامان آمریکا شدند.
ایالات متحده آمریکا که تا زمان شروع جنگ های جهانی اول و دوم یک سیاست انزوا طلبی اتخاذ کرده بود. بدلیل موقعیت سوق الجیشی خود و دوری از میدانهای جنگ، به پیشرفت های مهم سیاسی،اقتصادی،امنیتی، نظامی و صنعتی دست پیدا کرده بود. لذا کشورهای اروپایی برای مبارزه علیه شوروی و ترس از افتادن در دام کمونیسم، از ایالات متحده آمریکا درخواست کمک کردند.
آمریکا با ورود به میدان جنگ جهانی دوم و پیروزی متفقین، بستن قرار دادهای تحمیلی با کشورهای اروپایی و کشورهای شکست خورده در جنگ، مبارزه با کمونیسم و شروع جنگ سرد در تمامی زمینه های سیاسی،اقتصادی،امنیتی، فرهنگی و نظامی با شوروی و شرق،عملا ورود خود به نظام بین الملل و یک قطب بزرگ در برابر شرق را اعلام کرد.
در این دوران ایالات متحده آمریکا توانست خود را به عنوان رهبر لیبرال دموکراسی غرب در برابر کمونیسم و شوروی معرفی کند و بعد از فروپاشی شوروی و پایان جنگ سرد، قدرت برتر و بلاع منازع نظام بین الملل شود. لذا ایالات متحده آمریکا به عنوان هژمونی برتر جهان در عرصه بین الملل شناخته شد. و از این طریق توانست تغییرات مهم و اساسی در نظام بین الملل در راستای منافع خود ایجاد کند.

حال می خواهیم علت زوال تدریجی هژمون ایالات متحده آمریکا را در طی سالهای اخیر مورد بررسی قرار دهیم.
در سالهای بعد از جنگ سرد و دهه نود میلادی که هژمونی ایالات متحده آمریکا در نظام بین الملل، باعث اوج قدرت گیری سیاسی، اقتصادی و نظامی آمریکا شده بود و آن را به عنوان قدرت بلامنازع و برتر نظام بین الملل معرفی می کرد، باعث رویکرد ایالات متحده آمریکا به گرفتن یک سلسله تصمیمات اشتباه و استراتژیک در موارد ذیل شد، که نشانه های از بین رفتن هژمونی آمریکا را آشکار کرد و مخالفت های شدید منطقه ای و بین المللی را علیه هژمون آمریکا بوجود آورد و باعث تشکیل جبهه مقاومت و تنفر افکار عمومی جامعه بین الملل در قبال هژمون آمریکا شد.

۱- رویکرد یکجانبه گرایی و تک بعدی در تغییرات اساسی در نظام بین الملل
۲- حمایت کورکورانه و تعصبی از متحدان سنتی و بعضا نامشروع خود (عربستان سعود، امارات، اسرایئل و بعضی کشورهای اروپایی)
۳- جنگ و دخالت در کشورهای مستقل به بهانه های واهی( عراق، افغانستان)
۴- راه انداختن جنگ های نیابتی(لبنان، یمن سوریه)
۵- خارج شدن از قرار دادهای مهم و چند جانبه بین المللی (برجام، توافق آب و هوایی پاریس، ترانس پاسیفیک و نفتا)
۶- اشتباه در پیش گرفتن رویکرد نظامی برای پیشبرد مقاصد خود در خاورمیانه
۷- جنگ تبلیغاتی و تحریم های همه جانبه علیه کشورهای مستقل که با منافع ایالات متحده آمریکا در تضاد و رقابت هستند.(ایران، روسیه و چین)
۸- نادیده گرفتن قدرت های نو ظهور منطقه ای، بین المللی و مبارزه با آنها

و در آخر سخن مقام معظم رهبری را یادآور می شویم که می تواند مهمترین دلیل فروپاشی و از بین رفتن هژمونی ایالات متحده آمریکا در نظام بین الملل باشد.
(( انقلاب اسلامی ایران رخداد عظیمی بود که معادلات سیاسی جهان را بر هم زد و زمینه استکبار ستیزی را در منطقه و در میان ملت های آزادیخواه جهان توسعه و گسترش داد و بسیاری از نقشه ها و طراحی های ایالات متحده آمریکا را در منطقه نقش بر آب کرد و در نتیجه حرکت یکجانبه گرایی ایالات متحده آمریکا را در عرصه بین المللی به سمت چند جانبه گرایی در دنیا سوق داد.))

سید هادی حسینی
مدیر مسئول سایت صدای جهان


جدیدترین خبرها
بالا